नेपालगन्ज । बाँके सहित पश्चिम नेपालका थारु समुदायले अष्टिम्कि पर्व भव्यताका साथ मनाएका छन् । सुर्खेतदेखि पश्चिम कञ्चनपुर जिल्लासम्म बासोबास गर्दै आएका थारु समुदायले बुधबार अष्टिम्कि पर्व हर्षोल्लासपूर्वक मनाएका हुन् ।
पृथक मौलिक चालचलन तथा संस्कृति बोकेको आदिवासी थारु समुदायमा भदौ २० र २१ गते अष्टिम्कि पर्व मनाउँदै छन् ।
पर्वमा खासगरी, महिलाहरूले भदौ १९ गते राति दर खाई भदौ २० गते दिनभरी ब्रत बसेका थिए भने विहीबार विहान अघिल्लो दिनको पूजा सामग्रीहरू नजिकको नदी, तलाउमा सेलाउँछन् । तत्पश्चात नुहाइ घरमा फर्केपछि तयार पारिएका परिकार कोशेलीको रुपमा आफ्ना चेलीबेटीहरूलाई अग्रासन दिन जाने प्रचलन रहिआएको हो ।
थारु संस्कृतिविद अशोक थारुकाअनुसार ब्रतालु महिला तथा युवतीहरू साँझपख घरको भित्ता वा सामुदायिक भवनमा कोरिएको विभिन्न पौराणिक चित्रमा टिक्ने अर्थात पूजा गर्ने गर्दछन् । टिक्ने काम सम्पन्न भएपछि लगिएका फलफूलहरू आपसमा बाँधेर खाने प्रचलन रहेको छ ।
उनका अनुसार अष्टिम्किको उत्पत्ति ‘अष्टमीटिका’बाट भएको हो । भगवान श्रीकृष्णलाई थारु समुदायमा ‘कान्हा’को नामले चिनिन्छ । ‘अष्टिम्कि’को अर्थ भदौ महिनाको अष्टमी तिथिमा श्रीकृष्ण ‘कान्हा’ जन्मेकोले उनको टीका लगाउनु हो । ‘कान्हा’को जन्म दिनलाई थारु महिलाहरूले विशेष रुपमा मनाउने हुनाले यस पर्वलाई थारु समुदाममा अष्टिम्कि भनिने प्रलचन रहि आएको हो ।
तस्वीर :कृष्ण चौधरी 
